727. Mi havas bonegan memoron. Nur tri aferojn mi forgesas. Unue, nomojn. Due, vizaĝojn. Trie— Nu! la trian aferon mi forgesas.

Numbers as Nouns

729. Unuo, a unit. Duo, a couple. Trio, a trio. Seso, half-a-dozen. Dek-trio, a baker’s dozen. Dudeko, a score. Dek dekoj faras centon. The difference between dek du and dek-duo is that between twelve (individuals) and a dozen (in the lump).

La maljuna reĝo mortis en la unua jaro de la dudeka jarcento.

Pencon ŝtelis: Ho! ŝtelisto! —milojn ŝtelis: Financisto!

Time of Day: «La horo»

730. Kioma horo estas? What is the time? What time is it?

2.00: (Estas) La dua (horo). It is 2 o'clock. (The word “it” is not translated (974)).

2.06: (Estas) La dua (kaj) ses (=la dua horo kaj ses minutoj), aŭ, ses (minutoj) post la dua.

2.58: La dua (kaj) kvindek ok, aŭ, du (minutoj) antaŭ la tria.

«Je»

731. The preposition JE has no definite meaning. It may stand for any prepositional relation implied by the context. It is best to use it only when no other preposition seems to meet the case. The over-use of je is one mark of the beginner. Ridi je, to laugh at; kredi je, to believe in. Je kioma horo vi venos? At what time will you come? Je la sesa, At 6.0. Mi tenis (kaptis, prenis) lin je (or, ĉe) la brako per la dekstra mano, I held (caught, took) him by the arm with my right hand.

732. “Je kioma grado bolas akvo?” “Je la centa precize.” “Sed kiel la akvo scias, kiam ĝi atingis la centan gradon?”

Sinjorino (aĉetanta termometron): “Bonvole fiksu ĝin je 65 gradoj, ĉar tio estas la numero, kiun la kuracisto rekomendis por la ĉambro.”

733. (a) Je kioma horo vi ellitiĝas? tagmanĝas? finas vian laboron? enlitiĝas? Je kioma horo nia leciono komenciĝas? finiĝas?

(b) Legu laŭte: Vagonaroj iras akurate (punctually) je 8.45, 9.02, kaj 10.33; kaj alvenas je 9.12, 9.29, kaj 11.0 respektive.

The Letter «ĵ»

734. The letter Ĵ = s in pleasure (Fr. j in je). Do not dot the ĵ. Ĵaluza, jealous; ĵeti, to throw; ĵuri, to swear (take oath); ĵurnalo, newspaper; korsaĵo, bodice.

735. Kiu sidas en vitra domo, tiu ne ĵetu ŝtonojn.[72] Ĵeti perlojn antaŭ la porkojn. Amo perfekta elĵetas timon. Ju pli da ĵuroj, des pli da suspekto. Ĵeti polvon en la okulojn. Amo kaj ĵaluzo estas gefratoj. ĵeti bastonon en la radon (wheel). La ĵeto estas farita (ĉe ludo kun ĵetkuboj).

736. Voĉo el la fenestro: “Ĉu vi ne havas la ŝlosilon?” Ebriulo: “La ŝlosilon, jes! Sed jetu al mi la seruron.”

El Irlanda ĵurnalo: “Kiam la adorantaro stariĝis por la unua himno, neniu seĝo vakis (estis vakanta) en la tuta preĝejo.”

“Vane vi neas la krimon. Jen tri personoj, kiuj ĵuras, ke ili vidis vin ŝteli.” “Nur tri? Sed mi konas cent, kiuj povas ĵuri, ke ili ne vidis min.”

Kiel balai ĉambron. Kovru la meblojn per tukoj, kaj sternu malsekajn tefoliojn sur la tapiŝon. Tiam zorge balau la tutan ĉambron, kaj ĵetu ĝin el la fenestro.

737. LA TAGOJ DE LA SEMAJNO estas dimanĉo, lundo, mardo, merkredo, ĵaŭdo, vendredo, sabato.

“En la triĵaŭda semajno” (=neniam). Kion vi formanĝis en merkredo, ne serĉu en vendredo. Ĉiulunde, ĵaŭdvespere, ĉiudimanĉmatene.

738. ** Dimanĉe mi vizitas la preĝejon. Lunde mi komencas labori. Marde mi daŭrigas mian laboron. Merkrede mi libertempas posttagmeze. Ĵaŭde mi laboras denove. Vendrede mi ankoraŭ laboras, sed antaŭrigardas al sabato. Sabate mi libertempas kaj min amuzas.

739. ** Mia edzino bone laboras. Ĉiumatene ŝi leviĝas frue, faras la fajron, preparas la matenmanĝon, vekas, lavas, kaj vestas la infanojn, purigas la ĉambrojn, kaj senpolvigas la vazojn sur la kamenbreto (chimney-piece). Plue, ŝi faras la jenon: lunde ŝi lavas; marde ŝi gladas (irons); merkrede ŝi kudras; jaŭde ŝi flikas (patches); vendrede ŝi aĉetas en la vendejo; sabate ŝi bakas panon kaj kukojn. Dimanĉe ŝi prizorgas la infanojn, dum mi ripozas.